Bij het leeghalen van huizen vinden we wel eens computers en laptops, maar ook printers, kopieermachines, USB-sticks, losse harde schijven of digitale fotocamera’s. Die brengen wij als boedelopruimers naar Digitale Nazorg, een gespecialiseerd bedrijf dat vaak bij data kan komen wanneer er sprake is van een onbekend wachtwoord of onbekende toestelcode. Daarnaast kunnen ze deze apparatuur echt ’schonen’ zodat ze hergebruikt kunnen worden. Ze kunnen dan naar kinderen die een laptop zelf niet kunnen betalen. Laatst vond Digitale Nazorg bijvoorbeeld nog allemaal foto’s op een computer. De familie was daar heel blij mee, want die foto’s hadden zij nooit eerder gezien.
Digitale Nazorg en de opzegdienst i-Finish is gestart door Sander van der Meer. Met zijn achtergrond in de forensische opsporing kreeg hij geregeld de vraag of hij laptops kon ontsluiten. Maar dat mocht alleen als het een misdrijf betrof. Nu richt zijn bedrijf zich primair op rechtmatige eigenaren en nabestaanden. Aan het recyclen van laptops zit overigens wel een risico, volgens Sander:
“Als iemand overlijdt, geldt voor die persoon de AVG niet meer. Maar op een laptop of pc staan vaak ook persoonsgegevens van andere, nog levende personen. Als je als boedelbedrijf een oude laptop naar de kringloopwinkel zou brengen en er staan nog gegevens op, ben je strafbaar als boedelbedrijf. Zelfs voor ons als specialist is het nauwelijks uit te sluiten dat er ergens nog gegevens achterblijven, dus in de praktijk komt het vaker voor dat we onderdelen van een laptop of pc recyclen.”
Wij komen bij boedelontruimingen nog niet zoveel smart phones tegen, maar de generatie die een grote digitale voetafdruk achterlaat bij overlijden, staat voor de deur.
Sander: “Het zal je verbazen hoeveel iedereen nu al digitaal achterlaat. Dan moet je ook denken aan rekeningen, abonnementen en accounts bij internetbedrijven. Helaas kan daar na overlijden misbruik van gemaakt worden. Stel dat in een familie aan degene die het handigst op internet is, wordt gevraagd om die op te zeggen, is dat ook de betrouwbaarste persoon? Het kan heel verleidelijk zijn om op een webwinkelaccount snel wat te bestellen, of nog even een bedrag van de bankrekening over te maken naar je eigen rekening.”
Een aantal tips van Sander van der Meer waar je aan moet denken voor en na een overlijden:
Tip 1: Zeg een telefoonabonnement en een e-mailaccount niet te snel op
Veel andere inschrijvingen zijn aan een telefoonnummer of e-mailadres gekoppeld. Wil je bijvoorbeeld iets doen waarbij de DigiD nodig is, dan wordt een verificatiecode naar het telefoonnummer gestuurd. Je kunt op de telefoon ook een speciaal bericht opnemen of een bericht sturen, om de laatste mensen op de hoogte te stellen van het overlijden. Een handige manier om erachter te komen waar een telefoonnummer en e-mailadres bekend zijn, is die te googelen.
Tip 2: Zeg een iCloud abonnement niet te snel op
Tegenwoordig bewaren mensen weinig meer in ordners, maar veel in de cloud. Als je dat te snel opzegt, heb je geen toegang meer tot foto’s, muziek en belangrijke documenten. Wacht dus zeker een half jaar met het opzeggen van accounts voor Apple, Microsoft, Google of andere opslag in de cloud.
Tip 3: WhatsApp
WhatsApp is gekoppeld aan een telefoonnummer. Als WhatsApp meer dan 45 dagen geen activiteiten meer waarneemt op dat telefoonnummer, wordt het account op inactief gezet en zal de naam, profielfoto en informatie niet meer zichtbaar zijn. Wanneer dat WhatsApp-account weer wordt gebruikt, als je het originele 06-nummer hebt én kunt gebruiken, zal alles weer zichtbaar worden.
Tip 4: Bepaal wie toegang heeft
Zorg dat de juiste persoon je wachtwoorden weet en bepaal wie in je digitale archief mag. Welke nabestaande mag toegang krijgen tot de inhoud van je accounts? En wanneer? Vooral als niet duidelijk is wie de wettelijke erfgenamen zijn. Vergeet niet dat degene die toegang heeft tot telefoons en computers, transacties kan doen, informatie kan wissen en veranderen.
Tip 5: Digitaal nabestaan achterhalen
Digitale Nazorg kan helpen om in kaart te brengen welke informatie er op internet staat van een persoon en helpen bij het (laten) verwijderen ervan of zoveel mogelijk onzichtbaar maken. Denk aan een account op een relatiesite, berichten, foto’s, video’s of recensies. Ook dat wat je met Google niet kunt vinden.
“Sander: Wij vullen Roland en Anca van BoedelZ goed aan. Wij weten alles van digitale zaken opsporen en opruimen, zij zijn heel goed in dierbare spullen opsporen en materiële goederen opruimen.”
